Allochtone schizofreniepatiënten en hun families zijn beter bereikbaar als ervaringsdeskundigen thuis voorlichting geven over de ziekte. Voorwaarde voor effectieve hulpverlening is dat de familie ook assistentie krijgt bij het oplossen van praktische problemen, zo blijkt uit onderzoek.

‘De coaches hebben mij informatie gegeven waar ik iets aan had. Ze zeiden tegen mij dat ik geduldig moest zijn, meer dan we normaal gewend zijn, dat we geen agressie moeten tonen. We waren toen erg strak met onze zoon en maakten snel ruzie met hem als hij iets fout deed. Maar nu zijn we rustiger met hem. Ik heb nu ervaren dat dit klopt: dat je rustig met hem moet omgaan. Ik begrijp de ziekte nu beter.’

‘Thuiscoaching heeft mij niet geholpen met vermindering van de zorglast. Ik heb problemen met de inrichting van mijn huis. Het moet opgeknapt worden. We hebben spullen nodig in het huis. Ik kan moeilijk rondkomen en heb hierdoor veel stress. Alleen maar praten over de ziekte is niet voldoende.’

Familiecoaching
Twee citaten uit het onderzoeksverslag Thuiscoaching voor Marokkaanse familieleden van cliënten met schizofrenie of een verwante psychische stoornis. In het onlangs verschenen evaluatierapport beschrijft Benaissa Hallich de eerste ervaringen met het in Utrecht ontwikkelde project ‘Familiecoaching’. Teams bestaande uit een ggz-professional en een vrijwilliger die zelf een familielid met schizofrenie heeft, bezoeken Marokkaanse gezinnen, waarin een van de familieleden, meestal de vader of de zoon, aan de ziekte lijdt.

Vertrouwensband
Doordat de vrijwilliger de familie uit de eerste hand kan vertellen over zijn of haar eigen ervaringen met een schizofreniepatiënt, ontstaat een vertrouwensband, zo blijkt uit het rapport. Daardoor zijn de familieleden ontvankelijker voor informatie over de ziekte. Niet alleen het contact met hun zieke familielid en met de behandelende artsen wordt beter, het advies van de vrijwilliger helpt in veel gevallen ook om het wantrouwen tegen bepaalde vormen van medicatie weg te nemen. Allerbelangrijkst was echter het feit dat zowel de familieleden als de patiënt dankzij het toegenomen inzicht in de aard van de ziekte rustiger en minder gestrest zijn.

Praktische problemen
Als grootste knelpunt van thuiscoaching noemt het opmerkelijk eerlijke rapport de ontevredenheid van sommige van de bezochte families over het feit dat praktische problemen niet door de hulpverleners werden opgelost. Het gaat onder meer om financiële problemen, het bemiddelen bij justitiële problemen en het regelen van een uitkering voor het zieke familielid, maar ook zaken zoals het in orde maken van de inrichting in het huis en het regelen van betaalbaar vervoer voor bezoek aan het zieke familielid.
 
Tevreden
Desondanks concludeert Hallich dat Familiecoaching een goede manier is om allochtone familieleden van schizofreniepatiënten te bereiken. In meerderheid waren de geïnterviewden tevreden over deze vorm van hulp. Ook de coaches oordelen positief over de door ggz-instelling Indigo Utrecht en Ypsilon, de vereniging van familieleden van cliënten met een psychotische stoornis, ontwikkelde interventie. (EH)

Lees hier het interview met thuiscoach Tom Rusting in Psy 8/2011

© Psy 12-04-2012

Arkin Marokko Media Innovatiefonds Zorgverzekeraars Stichting Voorzorg Utrecht Skanfonds